Portret mleczarza, 53 letniego Feitusa Landthalera z Gais Alp - fragment rysunku Ludwiga Mosta, Tragarz mleka, 1840, rysunek ołówkiem na papierze, (reprodukcja w:P.P. Most, Die Bilder des Malers L. Most, Hannover 1937)

Zapraszam do lektury IV odcinka Opo-wieści dr Ewy Gwiazdowskiej o (nie tak) dawnej sztuce przed 1945 rokiem. Bohaterem jest niemiecki artysta związany z regionem zachodniopomorskim. Oczywiście jest nim nie kto inny, jak Ludwig August Most. Tym razem dr Ewa Gwiazdowska zainteresowała się pewnymi szczegółami, które świadczą o tym, że artysta był niezwykle uważnym i spostrzegawczym człowiekiem.

dr Ewa Gwiazdowska, Most „zakręcony” turysta

Wyprawa IV

Zagadka Z jakim obrazem Mosta kojarzy się nazwisko radcy Kühna? Obraz można oglądać w Muzeum Historii Szczecina, Oddziale Muzeum Narodowego.

Most zwiedzając góry przyglądał się dokładnie nie tylko krajobrazom. Podobnie jak jego poprzednicy upamiętniał budownictwo i miejscowych ludzi.

Bawarscy górale w roboczych ubiorach, fr. obrazu olejnego Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (wersja 1)

Z ciekawością obserwował napotykanych po drodze ludzi w bawarskich strojach regionalnych i roboczych. Byli to miejscowi pasterze, myśliwi i rolnicy, rzemieślnicy, mieszczanie, obsługa hoteli i pensjonatów.

Letnicy na spacerze – fragment obrazu Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (wersja 2)

W Bad Kreuth, obecnie zwanym Wildbad Kreuth, Most obserwował spacerujących i rozmawiających letników i kuracjuszy: panie w krynolinach z parasolkami i kapeluszach-budkach, panów w surdutach i cylindrach lub sportowych czapkach.

Letnicy przy stoliku z dzbankiem mleka – fragment obrazu Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (obie wersje)

Szczególnie zaciekawił go miejscowy obyczaj podawania mleka kuracjuszom i letnikom w Zakładzie Mlecznym i Kąpielowym wybudowanym w Kreuth w 1820 roku . Było to specjalne kozie mleko zwierząt pasących się wysoko na halach. Miało ono wzmacniać siły i leczyć. 

Ludwig Most, Tragarz mleka Feitus Landthaler, studium ołówkiem na papierze, 1840, własność prywatna, (reprodukcja w:P.P. Most, Die Bilder des Malers L. Most, Hannover 1937) Ludwig Most, Tragarz mleka Feitus Landthaler, studium ołówkiem na papierze, 1840, własność prywatna, (reprodukcja w:P.P. Most, Die Bilder des Malers L. Most, Hannover 1937)

Dostarczaniem mleka zajmował się tragarz Feitus Landthaler zwany Molkenfeitel. Co rano znosił mleko z górskiej hali w wysokiej konwi niesionej tak jak plecak. Most upamiętnił  53-letniego mleczarza z Gais Alp 8 sierpnia 1840 roku wykonując studium ołówkiem na dużej karcie papieru. Warto zwrócić uwagę na strój tragarza: długą kurtkę, spodnie wiązane pod kolanami, getry, płaskie pantofle i wysoki stożkowaty kapelusz z piórkiem. Rysunek był przechowywany początkowo w tece studiów. Później został oprawiony i sprzedany radcy Kühnowi. Zdjęcie tego rysunku jest w katalogu dzieł Mosta opracowanym przez wnuka. Obecnie studium znajduje się w prywatnych zborach.

Tragarz mleka i jego towarzysz – fragment obrazu Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (wersja 1)

Osoba mleczarza była tak charakterystyczna dla widoku kurortu Bad Kreuth, że Most wykorzystał tę postać w 1841 roku malując bliskie plany obrazu Wspomnienie z Kreuth. W pierwszej wersji obrazu artysta ukazał dwu tragarzy. Ten niosący mleko namalowany został według zachowanego rysunku. Widoczny jest pośrodku bliskiego planu, pomiędzy grupami pasterzy oraz wędrowców odpoczywających przed pijalnią wody mineralnej. Tragarz obraca głowę w stronę obserwującego go Mosta. Drugi tragarz, idący do hotelu, jest odwrócony tyłem i rozmawia z kobietami w miejscowych, bawarskich strojach.

Tragarz mleka i jego towarzysz – fragment obrazu Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (wersja 2) Tragarz mleka i jego towarzysz – fragment obrazu Ludwiga Mosta Wspomnienie z Kreuth, 1841 (wersja 2)

W drugiej wersji obrazu role obu tragarzy zostały zmienione. Tragarz mleka pozdrawia wspomniane kobiety, a jego kolega oddala się już w stronę hotelu.

Tragarz mleka Hans Hollaus – fotografia anonimowa, 1885, reprodukcja w: H. Halmbacher, Das Tegernsee Tal in historischen Bildern, Hausham 1982, t. 2, s. 293 Tragarz mleka Hans Hollaus – fotografia anonimowa, 1885, reprodukcja w: H. Halmbacher, Das Tegernsee Tal in historischen Bildern, Hausham 1982, t. 2, s. 293

Zwyczaj pojenia kuracjuszy kozim mlekiem przetrwał jeszcze wiele lat. Jednym z następców tragarza malowanego przez Mosta był Hans Hollaus żyjący w latach 1855-1925. Pochodził on z Angermo w St. Quirin. Nosił mleko do Wildbad Kreuth z hal Geißalm i Siebenhütten. Upamiętniony został na zdjęciu w 1885 roku.

W NASTĘPNYM ODCINKU

Dowiemy się o artystach, którzy przed Mostem przedstawiali z Bad Kreuth.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ostatnie wpisy
Tagi
"Caminando", "Filharmonia w obiektywie", "Malczewscy. Figura syna", "Rzeźba i Formy Przestrzenne" w DESA Unicum., "Zdzisław Beksiński – opowieść cieniem", „Bollwerk” 1935, „Nazywam się Czerwień", „Nie bajka leśna”, „Niesamowita słowiańszczyzna”, „Siła korzeni jest w nas. Rzecz o Bogdanie Matławskim", „Skazany na Plakat”, 12. Międzynarodowy Festiwal Sztuki Wizualnej inSPIRACJE „Breathtaking”, 13 Muz w Szczecinie, 14 02.2018, 1829
, 1831, 1833, 1844, 1845, 1851, 2003, 2009, 2020, abstrakcja, Adam Marczyński, Adam Wajrak, Adrian Ludwig Richter (1803–184), aerograf, afisz, Agata Wolniewicz, Agnieszka Masztalerz, Akademia Sztuki w Szczecinie, akryl, Akt, Akwaforta, akwaforta na papierze, akwarela, akwatinta, album „Leszek Żebrowski – skazany na plakat”, album skazany na plakat, Aleksandra Gisges-Dalecka, Aleksandra Jadczuk, Alembic Cache Passes (Time-snark), alkid, Alpejski szczyt (1935), Analog Recovery 1984, André Malraux, Andrzej Adam Sadowski, Andrzej Wróblewski, Andrzej Zwierzchowski, Anna Domaradzka, Anna Kolmer z Polskiego Radia Szczecin, Anna Niemiec, antropomorfizacja, Arthur Tesmmers?, Artur Żmijewski, artykuły, artyści, artysta, asamblaż, ASP Katowice, ASP ŁÓDŹ, August Ludwig Most, aukcja charytatywna, Aurora Lubos, autentyczność pochodzenia, Autoportret artysty siedzącego i rysującego, Autor anonimowy, autorstwo, awers, Barbara Warzeńska, Barwne komstelacje świata, Batik miodowy na gorąco, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, Bela Komoszyńska, benefis Profesora Andrzeja, blejtram, Bogna Jarzemska-Misztalska, Bożena Galant, Bożena Mozolewska, Bronisław Kierzkowski, budzą się demony, cena końcowa, cena wylicytowana, cena wywoławcza, ceramika, Chłopi z okolic Chebu dekorują dom na Boże Ciało, Chłopiec klęczący tyłem na krześle, Chłopskie domy w Diessen, Christian Ernst Stölzel, collage, cykl "Przed premierą", cykl "Święto polifonii", Cyprian Nocoń, Czeska karczma, Dama z Gronostajem, Dariusz Aniołkowski, Desa Unicum, dibond, dokument filmowy, Dom Aukcyjny Rempex, Domek Grabarza, Domy wiejskie i studnia, Dorota Kozak, doświadczać miasta, dr Aleksandra Jadczuk, dr Ewa Gwiazdowska, dr hab. prof. US Bogdan Matławski, dr Justyna Machnicka, dr Marlena Lenart, Dr Paweł Kula, dr Sylwia Godowska, dr Szymon Piotr Kubiak, dr Wojciech Łopuch, dr Zygmunt Niedźwiedź, Drawno, Droit de suite, druk, druk płaski, druk sitowy, druk wklęsły, druk wypukły, drzeworyt, Duża chałupa ryglowa w Dreźnie-Loschwitz, dyr Lucjan Bąbolewski, Edmund Gomolicki, edukacja kulturalna, Edward Dwurnik, Edward Hartwig, emalia, emalia na metalu, Emotion Loader, environment, Ernst Fries, Eryk von Zedtwitz, Eugen Dekkert, Eugen Dekkert (1865 Szczecin – 1956 Garmisch-Partenkirchen), Eugen Dekkert. Zum 70. Geburtstag des Stettiner Malers, Ewa Łyczywek-Pałka, fakturalność, falsyfikat, Festiwal Tkaniny 2019, Festiwal Współczesnej Kultury Ludowej, Filcowanie wełny na mokro, Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, filharmonia w Szczecinie, film o Andrzeju Tomczaku, folklor na Pomorzu Zachodnim, Fonderia Venturi Arte w Bolonii, fot. Grzegorz Solecki & Arkadiusz Piętak, foto Mateusz Piestrak, fotografia, fotografia barwna, fotografia czarno-biała, fotografia subiektywna, Franciszka Themerson, Františkovy Lazne, Fritz Modrow, frottage, Fruit of the lump, Gabi Kulka, Galeria Kapitańska, galeria Poziom 4., galeria Poziom 4. Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Galeria R+, Galeria ZPAP Kierat I w Szczecinie, Gary Stewart, Gdy rozum śpi, GIF, gipsoryt, grafika, grafika artystyczna, grafika użytkowa, grafika warsztatowa, Grażyna Harmacińska-Nyczka, Grażyna Pasterska-Napadło, Grupa Tkacka Wątek, Grzegorz Szponar, gwasz, Hanna Kaszewska, Hans Georg Gadamer, Hans Hartig, Hans Hollaus, Helena Kwiatkowska, Henry Winkles, Henryk Cześnik, Henryk Stażewski, I Biennale Plakatu Ekologicznego, ID1 Studio, ilustracja, impast, INKU Szczeciński Inkubator Kultury, instalacja, Instytut Sztuk Pięknych Akademii im. J. Długosza w Częstochowie, inwestowanie w sztukę, Iwona Gacparska, Izabela Kita, Jacek "Budyń" Szymkiewicz, Jacek Cypryjański, Jacek Malczewski, Jacek Yerka, Jakub Lewiński, Jan Bujnowski, Jan Lebenstein, Jan Tarasin, Jedzący chłopiec, Jerzy Duda-Gracz, Jerzy Nowosielski, Jerzy Tchórzewski, Joann Bartosik, Jon Rafman, Julius Friedrich Ludwig Runge, Juliusz Windorbski, Kamień Pomorski, kamienioryt, Karczma, Karl Friedrich Schinkel, karta 4, karta 49, Kasia Zimnoch, katalog dzieł Mosta, Katarzyna Słuchocka, Kazimierz Mikulski, Klub Kolekcjonerów, Klub Storrady, Klubu Kolekcjonerów, Kobieta modląca się na klęczkach, Kobieta siedząca bokiem w prawo, kolaż, Kolekcja Czartoryskich, kolekcja Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie, kolekcjoner, kolografia, Königssee, Konrad Juściński, kontrasty kolorystyczne, kopia, kreda, Kreuth Niemcy, Królewski pałac w Weesenstein, krosno, Kryspin Pawlicz, Krzysztof Pruszkowski, Krzysztof Ślachciak, Krzysztof Soroka, Krzysztof Zlewski, książka, Książnica Pomorska, Książnica Pomorska w Szczecinie, kultura, kulturalne dziedzictwo, Kunstverein für Pommern, kurator Szymon Piotr Kubiak, Kuratorka wystawy "Malczewscy. Figura syna" dr Beata M. Wolska, kwestionariusz artysty, Kwestionariusz Prousta, lawowanie tuszem, Lelum 1963, Lena Wicherkiewicz, Leon Tarasewicz, Leonardo da Vinci, Leonia Chmielnik, lex et artis, licytacja telefoniczna, linoryt, litografia, litografia na papierze, Ludwig Manzel, Ludwig Most, Ludwig Richter, Maciej Szczawiński, Magdalena Abakanowicz, Magdalena Barczyk-Kurus, Magdalena Soboń, malarstwo, malarstwo abstrakcyjne, malarstwo akrylowe, Malarstwo dr Aleksandry Jadczuk, malarstwo olejne, malarstwo temperowe, Marek Wyłupek, Margaret Wossidlo, Margarete Wosidllo, Maria Łopuch, Marian Bogusz, Marian Nyczka, Marianowo, Marika, Marlborough Gallery, Marlena Lenart, Martin Derbyshire, Martin Pechan, Matczyne szczęście, Matka z dzieckiem, mezzotinta, MIASTOCHODZIK, Michael Koppe, Michał "Bunio" Skrok, Michał Kowalonek, miedzioryt, Międzynarodowy Festiwal Orkiestr Dętych, Międzynarodowy Plener Artystyczny w Marianowie, Miejsca. Rekonstrukcja IV. Galeria 4.Poziom, miejski pejzaż, miłość, Miłośników Malarstwa i Sztuki Dawnej w Szczecinie, Mirosław Bałka, Misia Furtak, Mittenwald (1935), młodzi artyści, MN w Szczecinie, Modląca się dziewczynka, Modląca się kobieta, Modlący się chłopiec, Modlący się mężczyzna z kapeluszem, Monika Sosnowska, Monitorowanie24, monotypia, Mr Lump, mural, Muzeum Narodowe Szczecin, Muzeum Narodowe w Szczecinie, Muzeum Sztuki Współczesnej Kiasma, muzyka, Natalia Przybysz i Paulina Przybysz, Natalia Sikora, Niedzielna wycieczka w ogrodzie gospody, Niedzielny spacer, Nowe brzmienie big beatu, Obecność, obraz, OBRAZOWNIA Joanna Woźna, obrazy dr Aleksandry Jadczuk, Oczekująca, odwrocie, Off Marina, Ogród tawerny, Ojciec tańczący z synkiem, Olaf Deriglasoff, olej, olej na papierze, olej na płótnie, ołówek, ołówek na papierze welinowym, Open Heart Warrior, Opisy warsztatów, Opo-wieści o sztuce, ortret siedzącego Michaela Koppe, Ostatnia ryba, Oswald Gette, Otto Lang-Wollina, Otto Lange-Wollin, Otto Tarnogrocki, Panorama Alp, panorama Szczecina, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, Park gen. W. Andersa w Szczecinie, pastele, Pasterki alpejskie, Patchworkowe sztuczki, Paulina Ratajczak, Paweł Althamer, Paweł Kleszczewski, Pęd winorośli, pejzaż, Peter Paul Most, Piotr Lengiewicz, Piotr Pauka, Piotr Uklański, Piotr Zioła, plakat, Plakat Aleksandry Zaborowskiej, Plakat I Biennale Plakatu Ekologicznego, Plakat Magdaleny Tyczki, Plakat Marceliny Rydelek, plalkat, plastyka szczecińska, podmalówka, podobrazie, podpis, podpis artysty, Podsłuchiwana randka, Podstawy haftu krzyżykowego, Polelum 1962., polska piosenka, polska sztuka współczesna, polskie malarstwo współczesne, Pommersches Landesmuseum w Greifswaldzie, pomnik Braterstwa Broni Żołnierzy Polskich i Radzieckich, portret Fanny Beer, Portret Martina Richtera, Portret matki, Portret stojącego Michaela Koppe, posłuszeństwo, poster, Pötschke według Ludwiga Mosta, Prace Doroty Piechocińskiej, Prace Grzegorza Myćki, Prace Joanny Bartosik, Prace Łukasza Drzycimskiego, Prace Oli Szmidy z instrukcją odbioru, Prace Olka Pujszo, Prace Poli Augustynowicz, pracownia Projektowanie Wydawnictw i Publikacji na Wydziale Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, Prasłowianka I, Prasłowianka II, prawo i sztuka, prezes DESA Unicum, Prof. Leszek Żebrowski, prof. W. Lubos, Profesor Andrzej Tomczak, projekt stypendialny ufundowany w 2018 przez Miasto Szczecin, Promenada około 1850 roku, Przełęcz Lueg koło Salzburga, Rachel Rossin’ 87 (USA), Rafał Malczewski, recenzja filmu, reprodukcja w: Otto Holtze, rerwers, reż. Marek Osajda, Roman Opałka, rycina reprodukcyjna, rysunek, rysunek ołówkiem, rysunek węglem, rzeźba, rzeźba J. Czekanowskiego, rzeźbiarz, rzeźby drewniane, rzeźby granitowe, Saska karczma z kręgielnią, scena rodzajowa, sepia, serigrafia, sitodruk, Skubas, Ślubuję ci wierność, Sławomir Lewiński., słup Szymon, Słupca, Smart Metering, Smocking czyli manipulowanie tkaniną, solarigrafia, Sonia Wojtysek, Stanisław Biżek, Stanisław Fijałkowski, Stefan Gierowski, Stefan Themerson, Stowarzyszenie Media Dizajn, Stowarzyszenie na rzecz wzbogacania i rozwoju życia kulturalno - społecznego  Szczecin, street art, studium, Studium do obrazu Matka z dzieckiem, studium ołówkiem na papierze, studium postaci do obrazu Wieczorna modlitwa czeskich chłopów, światłocień, sygnatura, sygnatura Mosta, sygnowanie, Sylwia Zawiślak, Szczecin, Szczecin 2020, szczecińskie Muzeum Miejskie(Stadtmuseum), szkic do kompozycji Kolegium prasowe, Szkice do portretu Michela Labarziena, Szkice głów męskich, Szkicownik 1, Szkicownik nr VI, szkicowniki Mosta, szkło, sztuka, sztuka dawna, sztuka wideo, sztuka współczesna, Tadeusz Kantor, Tadeusz Rolke, technika własna, tempera, Teresa Pągowska, Teresa Wurtinger z Witkowic, Tkanina 3D, Tomasz Rzeszutek, Tomasz Wojtysek, Tomek Wotysek, Trafostacja Sztuki, Tragarz mleka Feitus Landthaler, trzy różne sposoby licytowania, twórca, tworzę się, Tymon Tymański, Tyrolska scena rodzinna, ugier, Urodziny dziadka, video art, Vintage art, W Dinkelsbühl, wadium, Walking Figures, Warszawska Orkiestra Rozrywkowa im. Igora Krenza, warsztaty, Watzmann, według obrazu Ludwiga Mosta, węgiel, wernisaż, wernisaż "Święto polifonii" w szczecinie, Wernisaż Kolektywu ILU NAS JEST 1.501.2020 w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Weronika Raczyńska, wg obrazu Jana Steena, wideo, wideo art, Widok hotelu Scholastyka nad Achensee, Widok krajobrazu z kościołem, Wietrzny nastrój pod Alpami (1930), wieża widokowa katedry w Szczecinie, Wilhelm Sasnal, wirtualna prezentacja obrazów „De Profundis – Beksiński VR”, Witold Maćków, Witraż z tkaniny, Włodzimierz Pawlak, Wojciech Ciesielski, Wojciech Fangor, Wojtek Go, Wspomnienie z Kreuth, Wydział Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, wykłady z zakresu historii sztuki, wykonywanie kwiatów z filcowanej wełny, wystawa, wystawa „ NICEZCZS”, wystawa Kobieta i pejzaż, wystawa SZCZ NICE, Wystawa sztuki w wieży Gocławskiej w Szczecinie, wywiady, XXVI Aukcja Wielkie Serce Kraków 2017, XXVII Aukcja Wielkiego Serca, Z Kolekcji Grażyny i Jacka Łozowskich („Wielość porządków. Od Cybisa do Strzemińskiego”), Żabnica, Zagórów, Zakończona gra o zwolnienie z zapłaty, zakup z limitem ceny, Zamek Książąt Pomorskich, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, zdjęcia Dariusza Aniołkowskiego, zdjęcia i montaż Bartosz Jurgiewicz, zdjęcie archiwalne w MNS, Zdzisław Beksiński, Zenon Owczarek, złoty podział, złoty prostokąt, żółta ochra, Zomm na Szczecin II, Zoom na Szczecin. Punkty Widzenia, Zoom na Szczecina. Punkty Widzenia, ZPAF O/Szczecin, ZPAP O/ Szczecin, ZUT-u w Szczecinie
+Więcej
Trwa ładowanie