Ludwig Most, Grupa pielgrzymów, fragment obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, obraz po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Wnikliwy odbiorca dzieł Mosta czerpie nie tylko przyjemność z patrzenia na jego płótna, ale również może je traktować jako źródło wiedzy o świecie i ludziach minionej epoki. Dzięki Opo-wieściom dr Ewy Gwiazdowskiej uczymy się lepiej rozumieć artystę, jego malarskie zainteresowania, które znajdują swoją materializację w obrazach. W tym odcinku autorka kieruje naszą uwagę na Bawarskich chłopów podczas pielgrzymki do Maria-Culm Ludwiga Mosta z 1843 (olej na płótnie będący w zasobach Muzeum Narodowe w Szczecinie od 2017 roku). Z jakiego powodu? Okazuje się, że historia powstania obrazu i to, co przedstawia jest niezwykle ciekawa! Serdecznie zapraszam do lektury.

dr Ewa Gwiazdowska, Most „zakręcony” turysta

Wyprawa VIII

Alpejska pasterka

Autor anonimowy, Pasterki alpejskie, około 1825, litografia ze zbioru Lipowsky, reprodukcja w: H. Halmbacher, Das Tegernsee Tal in historischen Bildern, Hausham 1982, t. 2, s. 610 Autor anonimowy, Pasterki alpejskie, około 1825, litografia ze zbioru Lipowsky, reprodukcja w: H. Halmbacher, Das Tegernsee Tal in historischen Bildern, Hausham 1982, t. 2, s. 610

W 1843 roku Most namalował dwa obrazy na podstawie szkiców przywiezionych z Bawarii. Jeden z obrazów przedstawiał motyw sielankowy czyli wiejski. Artysta na obrazie Pasterki alpejskie upamiętnił strój noszony w górach przez młode kobiety. Przedstawienie alpejskich pasterzy i pasterek było popularnym motywem malarskim. Obraz zakupił pomorski związek artystyczny (Kunstverein für Pommern). Jak ten obraz wyglądał i co się z nim stało nie wiadomo. Mogło to być studium postaci lub postać na tle alpejskiego pejzażu. Może wisi na ścianie w prywatnym domu? Wszak dzieła zakupione przez Kunstverein für Pommern były rozlosowywane pomiędzy jego członków.

 Spóźniony odzew

Ludwig Most, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, obraz przed konserwacją, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, obraz przed konserwacją, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Za to po latach odnalazł się inny obraz zakupiony namalowany w tym samym roku i także zakupiony przez pomorski związek artystyczny. Odnalazł się dzięki wystawie dzieł Mosta zorganizowanej w Muzeum Narodowym w Szczecinie w 2007 roku. Po paru latach od zakończenia wystawy obraz zdecydowała się sprzedać muzeum pani mieszkająca w Trzebiatowie. Odziedziczyła go po ojcu, który znalazł się w tym mieście jako polski osadnik.

Grafolog mile widziany

Sygnatura L. Mosta i data, wygląd przed konserwacją obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, Muzeum Narodowe w Szczecinie Sygnatura L. Mosta i data, wygląd przed konserwacją obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Niestety sygnatura Mosta i data namalowania obrazu były prawie zupełnie zniszczone. Decyzja o zakupie podjęta została na podstawie analizy, można powiedzieć grafologicznej, którą przeprowadziłam porównując resztki sygnatury ze znanymi sygnaturami artysty. Na autorstwo Mosta wskazywały również inne cechy obrazu: tematyka, cechy kompozycji, sposób malowania.

Górska pielgrzymka

Ludwig Most, Widok krajobrazu z kościołem, fragment studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Widok krajobrazu z kościołem, fragment studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Ważnym etapem było ustalenie, co przedstawia obraz. Przede wszystkim, jakie okolice Most malował. Bo tym razem artysta ukazał rodzajową scenę na rozległym tle pejzażowym. Poszukiwania doprowadziły do postawienia hipotezy czyli przypuszczenia, że jest to pielgrzymka grupy wiernych do barokowego kościoła Maria-Culm na terenie Czech. Co ciekawe, dwuwieżowy kościół lepiej widoczny był na wcześniejszej wersji kompozycji, czyli studium, a nie na ostatecznej wersji obrazu, co okazało się dopiero po latach.

Pomocny wnuk

Ludwig Most, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, obraz po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, obraz po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Poszukiwania porównawcze prowadziłam dalej w katalogu dzieł Mosta Die Bilder des Malers Ludwig Most opracowanym przez wnuka, Petera Paula Mosta, w 1937 roku. Potwierdzenie mojego przypuszczenia znalazłam pod datą 1843. Był tam wymieniony obraz Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm. Jednak cień niepewności pozostał.

Niespodziewane rozwiązanie

Ludwig Most, studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, przed konserwacją, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, przed konserwacją, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Wytrwałość w staraniach o nabycie obrazu została niespodziewanie nagrodzona w 2017 roku. Wtedy, kiedy Muzeum Narodowe w Szczecinie zakupiło tekę studiów Mosta. W niej znajdowało się olejne studium do obrazu, o którym w katalogu opracowanym przez wnuka nie było żadnej wzmianki. Owo studium nie tylko potwierdzało autorstwo Mosta, ale i pokazywało, jak artysta pracował nad kompozycją.

Intryga

Ludwig Most, studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, studium do obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, około 1843, olej na papierze, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Obraz przedstawia pielgrzymkę, ale jest ona zaledwie tłem przyciągającego uwagę wydarzenia rozgrywającego się na pierwszym planie. Most po raz kolejny okazał się dobrym „opowiadaczem” historii zawierających podtekst. Oto przy świętej figurze spotyka się grupa postaci. Młoda kobieta z tobołkiem zwierza się parze starszych osób. Co jest przedmiotem rozmowy, nie wiadomo. Jednak zawiniątko zawierające rzeczy tej osoby podpowiada, że została pozbawiona domu. Pewnie kobieta wędruje do Matki Boskiej prosić o pomoc w poprawie losu. Artysta wyraźnie współczuje swojej bohaterce. Może też piętnuje złe traktowanie bliźniego, którego ofiarą została ta kobieta?

Zacięcie kulturoznawcze

Ludwig Most, Rozmowa głównych bohaterów, pierwszy plan obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Rozmowa głównych bohaterów, pierwszy plan obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Most jak zazwyczaj wiele uwagi poświęcił strojom. Na pierwszym planie obrazu przedstawił bawarskich chłopów w strojach podróżnych, stosownych do sytuacji. W trakcie wędrówki ludzie ci nosili odzież ciepłą i wygodną. Ich ubiory były przy tym zgodne z regionalną tradycją. Obie kobiety mają podwójne długie spódnice z deseniem w pionowe wąskie paski. Zewnętrzne spódnice uszyte z grubego materiału z podszewką są podwinięte, aby nie utrudniać ruchów. Kaftaniki kobiet są dość obcisłe, z wąskimi rękawami. Na głowach obie mają długie chusty; starsza nosi zieloną chustę w paski, młodsza – czerwoną z kwiatowym deseniem. Starsza ma przypiętą do pasa skórzaną torbę. Młodsza przewiesiła przez plecy tobołek z chusty. Mężczyzna ubrał wiśniową kamizelkę i czarny surdut zapinane na szereg płaskich guzów. Nogawki szaro beżowych spodni wsunął w buty z cholewami. Na plecy zarzucił brązowy płaszcz, a głowę okrył kapeluszem z szerokim rondem podniesionym po bokach. Kapelusz ozdobił wokół główki kwiatowym wieńcem.

Wiejska okolica

Ludwig Most, Domy wiejskie i studnia, fragment obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Domy wiejskie i studnia, fragment obrazu Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, 1843, olej na płótnie, po konserwacji, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Most upamiętnił również charakterystyczne elementy krajobrazu. Pokazał ozdobny szczyt ryglowego domu. Udokumentował w ten sposób, jak budowano domy w okolicy Maria-Culm. Dokładnie przedstawił rzeźbę Matki Boskiej z Dzieciątkiem ustawioną na piramidzie belek umocowanej na wielobocznej, murowanej studni. Nie zapomniał o lampce palącej się przed figurą.

W następnym odcinku ciąg dalszy opisu artystycznych rezultatów pobytu Mosta w Alpach

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ostatnie wpisy
Tagi
"Caminando", "Filharmonia w obiektywie", "Malczewscy. Figura syna", "Rzeźba i Formy Przestrzenne" w DESA Unicum., "Zdzisław Beksiński – opowieść cieniem", „Bollwerk” 1935, „Nie bajka leśna”, „Siła korzeni jest w nas. Rzecz o Bogdanie Matławskim", 12. Międzynarodowy Festiwal Sztuki Wizualnej inSPIRACJE „Breathtaking”, 13 Muz w Szczecinie, 14 02.2018, 1844, 1845, 2009, abstrakcja
, Adam Marczyński, Adam Wajrak, afisz, Agata Wolniewicz, Agnieszka Masztalerz, Akademia Sztuki w Szczecinie, akryl, Akwaforta, akwarela, akwatinta, album „Leszek Żebrowski – skazany na plakat”, Aleksandra Gisges-Dalecka, Aleksandra Jadczuk, Alembic Cache Passes (Time-snark), alkid, Alpejski szczyt (1935), Analog Recovery 1984, André Malraux, Andrzej Adam Sadowski, Andrzej Wróblewski, Andrzej Zwierzchowski, Anna Domaradzka, Anna Kolmer z Polskiego Radia Szczecin, Anna Niemiec, antropomorfizacja, Arthur Tesmmers?, Artur Żmijewski, artykuły, artyści, artysta, asamblaż, ASP Katowice, ASP ŁÓDŹ, August Ludwig Most, aukcja charytatywna, Aurora Lubos, autentyczność pochodzenia, Autoportret artysty siedzącego i rysującego, Autor anonimowy, autorstwo, awers, Barbara Warzeńska, Barwne komstelacje świata, Batik miodowy na gorąco, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, Bela Komoszyńska, benefis Profesora Andrzeja, blejtram, Bogna Jarzemska-Misztalska, Bożena Galant, Bożena Mozolewska, Bronisław Kierzkowski, cena końcowa, cena wylicytowana, cena wywoławcza, ceramika, Chłopskie domy w Diessen, collage, cykl "Przed premierą", cykl "Święto polifonii", Cyprian Nocoń, Dama z Gronostajem, Dariusz Aniołkowski, Desa Unicum, dibond, dokument filmowy, Dom Aukcyjny Rempex, Domek Grabarza, Domy wiejskie i studnia, Dorota Kozak, doświadczać miasta, dr Aleksandra Jadczuk, dr Ewa Gwiazdowska, dr hab. prof. US Bogdan Matławski, dr Justyna Machnicka, dr Marlena Lenart, Dr Paweł Kula, dr Sylwia Godowska, dr Szymon Piotr Kubiak, dr Wojciech Łopuch, dr Zygmunt Niedźwiedź, Drawno, Droit de suite, druk, druk płaski, druk sitowy, druk wklęsły, druk wypukły, drzeworyt, dyr Lucjan Bąbolewski, Edmund Gomolicki, edukacja kulturalna, Edward Dwurnik, emalia, emalia na metalu, Emotion Loader, environment, Ernst Fries, Eryk von Zedtwitz, Eugen Dekkert, Eugen Dekkert (1865 Szczecin – 1956 Garmisch-Partenkirchen), Eugen Dekkert. Zum 70. Geburtstag des Stettiner Malers, fakturalność, falsyfikat, Festiwal Tkaniny 2019, Festiwal Współczesnej Kultury Ludowej, Filcowanie wełny na mokro, Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, filharmonia w Szczecinie, film o Andrzeju Tomczaku, folklor na Pomorzu Zachodnim, Fonderia Venturi Arte w Bolonii, fotografia, fotografia barwna, fotografia czarno-biała, Franciszka Themerson, Fritz Modrow, frottage, Fruit of the lump, Gabi Kulka, galeria Poziom 4., galeria Poziom 4. Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Galeria R+, Galeria ZPAP Kierat I w Szczecinie, Gary Stewart, GIF, gipsoryt, grafika, grafika artystyczna, grafika użytkowa, grafika warsztatowa, Grażyna Harmacińska-Nyczka, Grażyna Pasterska-Napadło, Grupa Tkacka Wątek, Grzegorz Szponar, gwasz, Hanna Kaszewska, Hans Georg Gadamer, Hans Hartig, Hans Hollaus, Helena Kwiatkowska, Henry Winkles, Henryk Stażewski, I Biennale Plakatu Ekologicznego, ID1 Studio, ilustracja, impast, INKU Szczeciński Inkubator Kultury, instalacja, Instytut Sztuk Pięknych Akademii im. J. Długosza w Częstochowie, inwestowanie w sztukę, Iwona Gacparska, Izabela Kita, Jacek "Budyń" Szymkiewicz, Jacek Cypryjański, Jacek Malczewski, Jacek Yerka, Jan Bujnowski, Jan Lebenstein, Jan Tarasin, Jerzy Duda-Gracz, Jerzy Nowosielski, Jerzy Tchórzewski, Jon Rafman, Julius Friedrich Ludwig Runge, Juliusz Windorbski, Kamień Pomorski, kamienioryt, Karl Friedrich Schinkel, Kasia Zimnoch, katalog dzieł Mosta, Katarzyna Słuchocka, Kazimierz Mikulski, Klub Kolekcjonerów, Klub Storrady, Klubu Kolekcjonerów, kolaż, Kolekcja Czartoryskich, kolekcjoner, kolografia, Königssee, Konrad Juściński, kontrasty kolorystyczne, kopia, kreda, Kreuth Niemcy, krosno, Kryspin Pawlicz, Krzysztof Soroka, Krzysztof Zlewski, książka, Książnica Pomorska, Książnica Pomorska w Szczecinie, kultura, kulturalne dziedzictwo, Kunstverein für Pommern, Kuratorka wystawy "Malczewscy. Figura syna" dr Beata M. Wolska, kwestionariusz artysty, Kwestionariusz Prousta, lawowanie tuszem, Lena Wicherkiewicz, Leon Tarasewicz, Leonardo da Vinci, Leonia Chmielnik, lex et artis, licytacja telefoniczna, linoryt, litografia, Ludwig Manzel, Ludwig Most, Ludwig Richter, Maciej Szczawiński, Magdalena Abakanowicz, Magdalena Barczyk-Kurus, Magdalena Soboń, malarstwo, malarstwo abstrakcyjne, malarstwo akrylowe, Malarstwo dr Aleksandry Jadczuk, malarstwo olejne, malarstwo temperowe, Marek Wyłupek, Margaret Wossidlo, Margarete Wosidllo, Maria Łopuch, Marian Bogusz, Marian Nyczka, Marianowo, Marika, Marlborough Gallery, Marlena Lenart, Martin Derbyshire, Martin Pechan, mezzotinta, MIASTOCHODZIK, Michał "Bunio" Skrok, Michał Kowalonek, miedzioryt, Międzynarodowy Festiwal Orkiestr Dętych, Międzynarodowy Plener Artystyczny w Marianowie, Miejsca. Rekonstrukcja IV. Galeria 4.Poziom, miejski pejzaż, Miłośników Malarstwa i Sztuki Dawnej w Szczecinie, Mirosław Bałka, Misia Furtak, Mittenwald (1935), młodzi artyści, MN w Szczecinie, Monika Sosnowska, Monitorowanie24, monotypia, Mr Lump, mural, Muzeum Narodowe w Szczecinie, Muzeum Sztuki Współczesnej Kiasma, muzyka, Natalia Przybysz i Paulina Przybysz, Natalia Sikora, Nowe brzmienie big beatu, obraz, OBRAZOWNIA Joanna Woźna, obrazy dr Aleksandry Jadczuk, odwrocie, Off Marina, Ojciec tańczący z synkiem, Olaf Deriglasoff, olej, olej na płótnie, ołówek, Open Heart Warrior, Opisy warsztatów, Opo-wieści o sztuce, Ostatnia ryba, Oswald Gette, Otto Lang-Wollina, Otto Lange-Wollin, Otto Tarnogrocki, Panorama Alp, panorama Szczecina, Park gen. W. Andersa w Szczecinie, pastele, Pasterki alpejskie, Patchworkowe sztuczki, Paulina Ratajczak, Paweł Althamer, Paweł Kleszczewski, pejzaż, Peter Paul Most, Piotr Lengiewicz, Piotr Pauka, Piotr Uklański, Piotr Zioła, plakat, Plakat Aleksandry Zaborowskiej, Plakat I Biennale Plakatu Ekologicznego, Plakat Magdaleny Tyczki, Plakat Marceliny Rydelek, plalkat, plastyka szczecińska, podmalówka, podobrazie, podpis, podpis artysty, Podsłuchiwana randka, Podstawy haftu krzyżykowego, polska piosenka, polska sztuka współczesna, polskie malarstwo współczesne, poster, pracownia Projektowanie Wydawnictw i Publikacji na Wydziale Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, prawo i sztuka, prezes DESA Unicum, Prof. Leszek Żebrowski, prof. W. Lubos, Profesor Andrzej Tomczak, projekt stypendialny ufundowany w 2018 przez Miasto Szczecin, Przełęcz Lueg koło Salzburga, Rachel Rossin’ 87 (USA), Rafał Malczewski, recenzja filmu, reprodukcja w: Otto Holtze, rerwers, Roman Opałka, rysunek, rysunek ołówkiem, rysunek węglem, rzeźba, rzeźba J. Czekanowskiego, rzeźbiarz, rzeźby drewniane, scena rodzajowa, sepia, serigrafia, sitodruk, Skubas, słup Szymon, Słupca, Smart Metering, Smocking czyli manipulowanie tkaniną, solarigrafia, Sonia Wojtysek, Stanisław Biżek, Stanisław Fijałkowski, Stefan Gierowski, Stefan Themerson, Stowarzyszenie Media Dizajn, Stowarzyszenie na rzecz wzbogacania i rozwoju życia kulturalno - społecznego  Szczecin, street art, studium ołówkiem na papierze, światłocień, sygnatura, sygnatura Mosta, sygnowanie, Sylwia Zawiślak, Szczecin, szczecińskie Muzeum Miejskie(Stadtmuseum), szkicowniki Mosta, szkło, sztuka, sztuka dawna, sztuka wideo, sztuka współczesna, Tadeusz Kantor, Tadeusz Rolke, technika własna, tempera, Teresa Pągowska, Tkanina 3D, Tomasz Rzeszutek, Tomasz Wojtysek, Tomek Wotysek, Trafostacja Sztuki, Tragarz mleka Feitus Landthaler, trzy różne sposoby licytowania, twórca, tworzę się, Tymon Tymański, Tyrolska scena rodzinna, ugier, video art, Vintage art, W Dinkelsbühl, wadium, Walking Figures, Warszawska Orkiestra Rozrywkowa im. Igora Krenza, warsztaty, Watzmann, węgiel, wernisaż, wernisaż "Święto polifonii" w szczecinie, Weronika Raczyńska, wideo, wideo art, Widok hotelu Scholastyka nad Achensee, Widok krajobrazu z kościołem, Wietrzny nastrój pod Alpami (1930), wieża widokowa katedry w Szczecinie, Wilhelm Sasnal, wirtualna prezentacja obrazów „De Profundis – Beksiński VR”, Witold Maćków, Witraż z tkaniny, Włodzimierz Pawlak, Wojciech Ciesielski, Wojciech Fangor, Wojtek Go, Wspomnienie z Kreuth, Wydział Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, wykłady z zakresu historii sztuki, wykonywanie kwiatów z filcowanej wełny, wystawa, wystawa „ NICEZCZS”, wystawa Kobieta i pejzaż, wystawa SZCZ NICE, Wystawa sztuki w wieży Gocławskiej w Szczecinie, wywiady, XXVI Aukcja Wielkie Serce Kraków 2017, XXVII Aukcja Wielkiego Serca, Żabnica, Zagórów, zakup z limitem ceny, Zamek Książąt Pomorskich, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, zdjęcia Dariusza Aniołkowskiego, Zdzisław Beksiński, Zenon Owczarek, złoty podział, złoty prostokąt, żółta ochra, Zomm na Szczecin II, Zoom na Szczecin. Punkty Widzenia, Zoom na Szczecina. Punkty Widzenia
+Więcej
Trwa ładowanie