Ludwig Most, Pejzaż z okolic Kowar, fragment rysunku Wędrowiec na tle pejzażu Karkonoszy, niedatowany, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 15 verso, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Jestem bardzo ciekawa, czy znalazłby się ktoś, kto opisałby choćby jedno współczesne górskie schronisko tak, jak to uczynił Ludwig Most wędrując po Karkonoszach. Zrobił to oczywiście ołówkiem, a dr Ewa Gwiazdowska w kolejnym odcinku swoich Opo-wieści z precyzją godną Sherlocka Holmes’a prezentuje nam swoje wnioski wynikające z analizy Szkicownika nr VII. „Most jak zwykle z etnograficznym zacięciem przedstawił wnętrze z całym jego wyposażeniem, ludźmi, zwierzętami, sprzętami i przedmiotami, a także dziełami sztuki” – tak pisze znawczyni twórczości tego artysty. My zaś, dzięki świetnej pracy obojga, mamy okazję poznać, jak to drzewiej bywało w miejscach nam dzisiaj świetnie znanych.

dr Ewa Gwiazdowska W stronę Mosta

Most na Śląsku, cz.1

WYPRAWA XXXVII

Późnym latem 1835 roku Ludwig Most odbył podróż na Śląsk. Tę wyprawę udokumentował w szkicowniku nr VII, który zachował się w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie. Most wyruszył ze Szczecina 19 sierpnia kierując się w stronę Chojny. Powrócił przez Konotop. Ostatni zapis w szkicowniku nosi datę 12 września. Celem malarza były Karkonosze – jeden z plenerów przyciągających artystów od XVIII wieku, gdy uznano dziką przyrodę za piękną. Po drodze artysta poruszał się pieszo i różnymi dostępnymi środkami lokomocji. W trakcie wędrówki szkicował krajobraz naturalny i kulturowy, czyli stworzony przez człowieka, zabytki architektury, domy, wnętrza i sprzęty, ludzi w strojach regionalnych i ubiorach roboczych. Wiele rysunków poświęcił widokom Sudetów. W tym odcinku obejrzymy kilka rysunków poświęconych schroniskom i przyjrzymy się dokładniej poznanemu już obrazowi przedstawiającemu schronisko.

Gościnna Szprotawa

Ludwig Most, Wnętrze izby w Szprotawie, 24.08. 1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 5, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Wnętrze izby w Szprotawie, 24.08. 1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 5, Muzeum Narodowe w Szczecinie

W trakcie wędrówki w Karkonosze Most trafił do gościnnego domu w Szprotawie. Wówczas powstał dokładny rysunek dużej izby o żółtych ścianach zdobionych szeregiem arkadek i szaro malowanym, drewnianym, belkowanym stropie. W rogu tej izby znajdował się szaro malowany piec, wokół którego biegły ławy o ozdobnie ciosanych podporach. Na ścianach pieca wisiały różne czapki i części garderoby, a obok umieszczono zlew. Po lewej stronie pieca stał kredens, a naprzeciw pieca – wysoka szafa ubraniowo-bieliźniana. W głębi, przy ścianie wejściowej był niewielki stół z dzbanem i zydel, a na ścianie wisząca szafka i półka. Obok drzwi prowadzących do sieni ustawiono wysoki zegar. Przez otwarte drzwi widać było schody prowadzące na piętro kamienicy. W lewej ścianie obok kredensu znajdowały się boczne drzwi, także szaro malowane. Na półce nad nimi Most przedstawił moździerz i jeszcze inny przedmiot, a na kołku wbitym w drzwi czapkę z daszkiem. Wnętrze tej izby wygląda jak scenograficzne tło do jakiejś historii, której nie znamy. Może Most nigdy jej nie namalował.

Górski wędrowiec

Ludwig Most, Wędrowiec na tle pejzażu Karkonoszy, sierpień 1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 15 verso, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Wędrowiec na tle pejzażu Karkonoszy, sierpień 1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 15 verso, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Studium wędrowca podążającego karkonoskim szlakiem na tle zarysu gór otaczających Kowary być może jest autoportretem Mosta. Do takiego przypuszczenia skłania ogólne podobieństwo profilu idącego mężczyzny do wykonywanych przez artystę własnych wizerunków. Most przedstawił na rysunku mężczyznę samodzielnie dźwigającego swój ciężar na drewnianych nosidełkach, zawieszonych na ramionach za pomocą pasów. Takich, jakich używali górscy tragarze do transportu towarów. Obok rysownik opisał w skrócie strój, jaki zakładano na wędrówkę. Była to szara bluza, obcisłe, żółte, skórzane spodnie, wpuszczane w wysokie cholewy skórzanych butów oraz zielony kapelusz z piórkiem. Strój uzupełniała laska i fajeczka, którą wędrowiec pykał niespiesznie posuwając się pod górę, przyglądając okolicy i snując rozmyślania. W głębi, za ścianą jodłowego lasu, leży w dolinie miasteczko Kowary. Most oznaczył je tylko nazwą. W tle rysuje się rozległe pasmo łagodnych szczytów.

Dawne karkonoskie schroniska

Ludwig Most, Dwa schroniska w Karkonoszach, 29.08.1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 14, Muzeum Narodowe w Szczecinie Ludwig Most, Dwa schroniska w Karkonoszach, 29.08.1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 14, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Typowym elementem górskich pejzaży, także karkonoskich, były schroniska. Ich sieć stawała się coraz gęstsza od początku XIX wieku, aby zaspokoić potrzeby rosnącej rzeszy turystów. 29 sierpnia Most minął po drodze dwa schroniska i przy okazji udokumentował ich wygląd i położenie. Były to niskie budynki na rzucie prostokąta, nakryte siodłowymi dachami. Przypominały wiejskie chałupy. Murowane schronisko Hampelbaude (obecnie Strzecha Akademicka) przybudowano do stoku. Nad nim wznosił się grzbiet Śnieżki z kamiennym ostańcem i kotłem Małego Stawu leżącym poniżej grzbietu góry. Drugie schronisko, położone poniżej szczytu Śnieżki, zbudowane było z bali drewnianych obok kamiennych fundamentów poprzedniej budowli. Stało przy drodze do Karpacza i otoczone było jodłowym lasem.

W drodze na Śnieżkę

 Ludwig Most, Schronisko Peterbaude i szałas w Karkonoszach, 28.08.1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 12, Muzeum Narodowe w Szczecinie
Ludwig Most, Schronisko Peterbaude i szałas w Karkonoszach, 28.08.1835, ołówek na papierze welinowym, Szkicownik nr VII, karta 12, Muzeum Narodowe w Szczecinie

Dzień wcześniej Most przechodził obok schroniska Peterbaude (Petrova Bouda spalona w 2011 roku). Był to nieco większy budynek wzniesiony w 1790 roku i ustawiony w owym miejscu w 1811 roku. Posiadał wystawkę z pokojem na poddaszu i gospodarczą przybudówkę z pulpitowym dachem. Po trudach wspinaczki Most odpoczywał w schronie przy wodospadzie Łaby. Podczas chwili relaksu nie próżnował, tylko naszkicował wygląd jego wnętrza. Pod dachem z desek wspartym na słupach ludzie siedzieli na „ławkach” z mchu ułożonego na drewnianych rusztowaniach. Na wolno stojącym stoliku znajdowały się szklanki i dzbanek z napojem.

W sudeckim schronisku

 Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../
Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Jedyny znany obraz wieńczący prawie czterotygodniową wyprawę Mosta na Śląsk należy do jego typowych kompozycji. Przedstawia w pedantyczny sposób schroniskową izbę – odpowiednik gospód na nizinach. Most jak zwykle z etnograficznym zacięciem przedstawił wnętrze z całym jego wyposażeniem, ludźmi, zwierzętami, sprzętami i przedmiotami, a także dziełami sztuki. Izba jest prostokątnym pomieszczeniem z posadzką z kamiennych płyt (flizów), barwnie malowanymi ścianami i belkowanym stropem. Oświetlają ją dwa arkadowe okienka znajdujące się po lewej stronie. Pod oknami znajduje się stół, w rogach przy ścianach stoją piec i meble. Na ścianach wiszą rozmaite urządzenia, sprzęty i przedmioty. Most umiejętnie rozmieścił na obrazie światła i cienie, aby nadać wnętrzu nastrój przytulności, tak charakterystyczny dla dzieł w stylu biedermeieru.

Schroniskowa wspólnota

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Grupa siedząca przy oknie, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Grupa siedząca przy oknie, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Goście i domownicy schroniska siedzą przy wspólnym stole ustawionym pod oknem. Most, przed którym leży karta papieru, z ołówkiem w ręku przygląda się otoczeniu. Na spodni biały strój założył brązowy surdut modnego kroju. Pod szyją ma przewiązaną białą chustkę (fular). Obok niego siedzi łysiejący mężczyzna, być może kompan Mosta. Ma na sobie białą koszulę, niebieską kamizelkę, ciemne spodnie do kolan, białe pończochy oraz ciemne pantofle z klamrami. Ćmi fajkę z zaciekawieniem przyglądając się nowo przybyłym gościom. Przed nim na stole leży śniadanie: bułka i szklanka piwa. Pod oknem zajęła miejsce młoda kobieta w białej koszuli z podwiniętymi rękawami, uczesana gładko z przedziałkiem. Naprzeciw mężczyzn siedzi bokiem starsza kobieta w ciemnym stroju złożonym z dwu sukien, spodniej, ciemnoczerwonej i wierzchniej, brunatnej z szerokim dekoltem, rozciętej po bokach. Przed nią leży na stole takie samo śniadanie, choć bułka jest już na wpół zjedzona. Obok znajduje się mały, okrągły przedmiot. Przed kobietą stoi na podłodze sprzęt przypominający złożony kołowrotek. Wszyscy przyglądają się nowo przybyłym gościom, tylko Most spogląda przed siebie, jakby tam stała owa grupa. A to ciekawostka!

Niespodziewani goście

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Nowi goście w schronisku, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Nowi goście w schronisku, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Nowi goście przystanęli pośrodku izby, jakby w oczekiwaniu, że zostaną zaproszeni do stołu, przy którym już prawie nie ma miejsca. Siwowłosy ojciec z zacięciem na twarzy wpatruje się w siedzących. Stoi zdecydowanie na rozstawionych nogach i wspiera się na lasce zakończonej u góry srebrnym okuciem i niebieskim galonem. Ubrany jest podobnie jak siedzący mężczyzna, ale ma jeszcze strój wierzchni – szary, długi, sukienny płaszcz, a pod pachą brunatny kapelusz z okrągłą główką i szerokim, zawiniętym rondem. Pośrodku grupy stoi nastoletnia córka obracając twarz ku matce. Ma na sobie strój ludowy złożony z białej bluzki z bufkami, spódnicy w barwne, pionowe pasy, białej chustki z czerwonym, trójkątnym plastronem, białej zapaski i brązowych pantofli. Ciemne włosy zaczesała podobnie jak jej siedząca rówieśniczka – gładko, z przedziałkiem. Poważna matrona, również wpatrująca się w osoby przy stole, trzyma w rękach właśnie zsunięte jasno szare rękawiczki. Turystka nosi długą, zieloną suknię w kwiaty z szerokim dekoltem obszytym falbanką i białą chustę w kwiaty przesłaniającą koszulę. Jej suknię zdobi przezroczysta tiulowa zapaska, a włosy schowane są pod ciemno żółtym czepkiem. Brązowe pantofle kobiety przybrane są koronką.

Domowe zajęcie górali

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Skręcanie nici, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Skręcanie nici, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Tymczasem dwaj młodzi ludzie widoczni po prawej stronie izby zajęci są produkcją nici. Młodszy siedzi i obraca kołowrotek w drugiej ręce trzymając białą, wełnianą kądziel. Przed nim leży w koszyku kilka kądzieli. Jego starszy towarzysz stoi w drzwiach i pracuje przy stołowym urządzeniu do skręcania nici. Jednocześnie ciekawie przygląda się rozwojowi akcji między zasiedziałymi i nowymi gośćmi.

Współtowarzysze człowieka

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Zwierzęta domowe, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Zwierzęta domowe, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Na pierwszym planie w prawym rogu izby stoi pleciona klatka. Jest to mieszkanko dwu kur, które wraz z kurczętami wyszły na posadzkę izby i dziobią niewidoczne resztki jedzenia. Zupełnie nie zwracają uwagi na psa, który stoi obok. Tymczasem on unosząc głowę obwąchuje przybyłych gości jednocześnie prężąc się ze strachu.

 Ciepło domowego „ogniska”

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Piec w schronisku, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Piec w schronisku, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

W przeciwnym rogu izby, w pobliżu okna stoi dwukondygnacyjny piec z zielonych kafli zdobionych półplastycznymi postaciami. U góry pieca zamontowano suszarkę. Na kilku prętach suszą długie skarpety, kilka kądzieli, ręcznik, sztuki bielizny. Obok, na ścianie między oknami gospodarze zawiesili święty obraz w czarnej, profilowanej ramie. Przedstawia on Madonnę z Dzieciątkiem, a forma kompozycji świadczy, że może to być przywieziona z Włoch kopia dzieła jednego z mistrzów baroku.

Schroniskowy dobytek i promocja lokalu

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Bufet i obraz w schroniskowej izbie, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Bufet i obraz w schroniskowej izbie, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Na ścianie izby między piecem i drzwiami wejściowymi wisi półka z dwoma szeregami ozdobnych talerzy i rozmaitymi tanimi, dekoracyjnymi naczyniami. Są tam dzbanuszki, miseczka, buteleczki, moździerz, słoik z konfiturami, cukiernica, kufel, świecznik. Półka jest skromnym odpowiednikiem bufetu ustawianego w bogatszych wnętrzach. Natomiast nad drzwiami wejściowymi można podziwiać przypuszczalnie XVII-wieczny holenderski obraz przedstawiający równinny pejzaż w pochmurny dzień.

Domowy groch z kapustą

Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Schroniskowy kąt – lamus, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube..../ Autor anonimowy, według Ludwiga Mosta, Schroniskowy kąt – lamus, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, po 1837, olej na płótnie, aukcja firmy auktionata 14.01.2014, reprodukcja aukcyjna w internecie: http://auktionata.com/o/24295/august-ludwig-most-zugeschrieben-bauernstube…./

Po prawej stronie izby, w rogu za drzwiami stoi wysoka, wąska szafa, a obok niej niższa szafka. Na szafie stoi koszyk, leżą jakieś szmatki i sznurki. Na wierzch szafki ktoś odłożył płaszcz i czapkę, a obok znalazł się niedokończony list i kałamarz z piórem. Na drzwiczkach szafki przyczepiono rycinkę przedstawiającą narodziny Dzieciątka. Cała prawa ściana zajęta jest przez różne przedmioty. W arkadowej wnęce wisi na wpół widoczny portret, a pod nim jakiś instrument strunowy; widać tylko jego gryf. Powyżej wnęki pysznią się białe, lśniące porcelanowe dzbany zawieszone na kołkach. A obok jeszcze zmieścił się zegar z porcelanowym, malowanym cyferblatem i odważnikami.

Obraz Mosta działa jak wehikuł czasu. Przenosi nas wprost do wnętrza karkonoskiego schroniska sprzed prawie dwustu lat. Szkoda, że znamy go tylko z kopii i nawet jej autor nie jest znany. Gdyby tak odnalazł się oryginał!

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ostatnie wpisy
Tagi
"Caminando", "Filharmonia w obiektywie", "Malczewscy. Figura syna", "Rzeźba i Formy Przestrzenne" w DESA Unicum., "Zdzisław Beksiński – opowieść cieniem", „Bollwerk” 1935, „Nazywam się Czerwień", „Nie bajka leśna”, „Niesamowita słowiańszczyzna”, „Obrazy Szczecina. Szczecin w obrazach”, „Ostatnia droga Temeraire’a", „Siła korzeni jest w nas. Rzecz o Bogdanie Matławskim", „Skazany na Plakat”, 12. Międzynarodowy Festiwal Sztuki Wizualnej inSPIRACJE „Breathtaking”, 13 Muz w Szczecinie
, 14 02.2018, 1829, 1831, 1833, 1844, 1845, 1851, 2 ćwierć XIX wieku, 2003, 2009, 2020, abstrakcja, Adam Klein, Adam Marczyński, Adam Wajrak, Adolf Menzel, Adrian Ludwig Richter, Adrian Ludwig Richter (1803-1884), Adrian Ludwig Richter (1803–184), Adrian Zingg, Adrian Zingg (1734–1816), Adrianna Jędrzejczak, aerograf, afisz, Agata Mazuś, Agata Wolniewicz, Agata Zbylut, Agnieszka Masztalerz, Akademia Sztuki w Szczecinie, akryl, Akt, Akwaforta, akwaforta barwna, akwaforta kolorowana, akwaforta na papierze, akwarela, akwatinta, Albert Henry Payne, album „Leszek Żebrowski – skazany na plakat”, album skazany na plakat, Aleksandra Gisges-Dalecka, Aleksandra Jadczuk, Alembic Cache Passes (Time-snark), Alina Polak-Kalwaryjska, alkid, Alpejski szczyt (1935), Analog Recovery 1984, André Malraux, Andrzej Adam Sadowski, Andrzej Błażejczyk, Andrzej Foryś, Andrzej Tomczak, Andrzej Wróblewski, Andrzej Zwierzchowski, Aneta Grzeszykowska Selfie, Anna Domaradzka, Anna Kolmer z Polskiego Radia Szczecin, Anna Niemiec, Anna Paszkiewicz, Anna Paszkiewicz Macierzyństwo, Anna Wojsznis, Anton Graff (1736–1813), antropomorfizacja, Antykwariat Marek Wyłupek, Archiwum Państwowe w Szczecinie, Arthur Tesmmers?, Artur Żmijewski, artykuły, artyści, artysta, Artysta szkicujący w karczmie, Artysta wraz kolegą rozmawia przed wiejską gospodą, asamblaż, ASP Katowice, ASP ŁÓDŹ, August Krasicki, August Ludwig Most, aukcja charytatywna, Aurora Lubos, autentyczność pochodzenia, Autoportret artysty siedzącego i rysującego, Autoportret Ludwiga Mosta, Autoportret z profilu, Autor anonimowy, autorstwo, awers, Barbara Bałakirew, Barbara Warzeńska, Bartłomiej Otocki Bez tytułu, Barwne komstelacje świata, Batik miodowy na gorąco, Bawarscy chłopi podczas pielgrzymki do Maria-Culm, Bela Komoszyńska, benefis Profesora Andrzeja, Berlin, Bernardo Bellotto zwany Canaletto, Biblioteka Państwowa Pruskiego Dziedzictwa Kultury w Berlinie, blejtram, Bogdan Bombolewski, Bogna Jarzemska-Misztalska, Bożena Galant, Bożena Mozolewska, Bożena Wniarska, Brama do zamku Hohnstein, Bronisław Kierzkowski, Brzeg morza 1855, budzą się demony, Carl Blechen, Carl Friedrich August Kotzsch, Carl Friedrich Wilhelm Klose, Carl Gottlieb Peschel (1798-1879), Caspar David Friedrich, Caspar David Friedrich (1744–1840), cena końcowa, cena wylicytowana, cena wywoławcza, ceramika, Chłopi z okolic Chebu dekorują dom na Boże Ciało, Chłopiec klęczący tyłem na krześle, Chłopskie domy w Diessen, Christian Adolf Eltzner, Christian Ernst Stölzel, Christian Gottfried Morasch (1749–1813), Christian Gottlob Hammer, collage, COVID - 19. Weryfikacja, cykl "Przed premierą", cykl "Święto polifonii", Cyprian Nocoń, Czas ucieka, Czepiec z okolic Oleśnicy i Bolesławca, Czeska karczma, Dama z Gronostajem, Danuta Korczyńska-Chudzicka (1950) Wirujący derwisze, Danuta Strzelbicka-Mazuś, Dariusz Aniołkowski, Das romantische Gebirge. Auf alten Wegen durch die Sächsische Schweiz, Das romantische Gebirge. Auf alten Wegen durch die Sächsische Schweiz (Romantyczne góry. Dawnymi szlakami przez Saską Szwajcarię), Der historische Malerweg. Die Entdeckung der Sächsischen Schweiz im 18./19. Jahrhundert, Desa Unicum, dibond, dokument filmowy, Dom Aukcyjny Rempex, Domek Grabarza, Domy wiejskie i studnia, Dorota Kozak, doświadczać miasta, dr Agata Zbylut, dr Aleksandra Jadczuk, dr Ewa Gwiazdowska, dr hab. prof. US Bogdan Matławski, dr Justyna Machnicka, dr Marlena Lenart, Dr Paweł Kula, dr Sylwia Godowska, dr Szymon Piotr Kubiak, dr Wojciech Łopuch, dr Zygmunt Niedźwiedź, Drawno, Droit de suite, druk, druk płaski, druk sitowy, druk wklęsły, druk wypukły, drzeworyt, Duża chałupa ryglowa w Dreźnie-Loschwitz, Dwoje dzieci przy stole, dyr Lucjan Bąbolewski, Dziewczęce nakrycie głowy, Edmund Gomolicki, Eduard Leonhardi (1828-1905), edukacja kulturalna, Edward Dwurnik, Edward Hartwig, Ela Blanka, Elżbieta Blicharska, emalia, emalia na metalu, Emanuel Messer, Emotion Loader, environment, Ernest Ferdinand Oehme (1797 – 1855), Ernst Fries, Eryk von Zedtwitz, Eugen Dekkert, Eugen Dekkert (1865 Szczecin – 1956 Garmisch-Partenkirchen), Eugen Dekkert. Zum 70. Geburtstag des Stettiner Malers, Ewa Łyczywek-Pałka, fakturalność, falsyfikat, Festiwal Tkaniny 2019, Festiwal Współczesnej Kultury Ludowej, Filcowanie wełny na mokro, Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, filharmonia w Szczecinie, film o Andrzeju Tomczaku, folklor na Pomorzu Zachodnim, Fonderia Venturi Arte w Bolonii, Fontanna z 1732 roku na tle zabudowy Rossmarkt, fot. Grzegorz Solecki & Arkadiusz Piętak, foto Mateusz Piestrak, fotografia, fotografia barwna, fotografia czarno-biała, fotografia subiektywna, Franciszka Themerson, Frank Richter, Františkovy Lazne, Franz Theodor Schütt, Friedrich August Scheureck, Friedrich August Schmidt według rysunku Johanna Christiana Clausena Dahla, Fritz Johannes Modrow, Fritz Modrow, frottage, Fruit of the lump, Gabi Kulka, Galeria Kapitańska, galeria Kierat w Szczecinie, galeria Poziom 4., galeria Poziom 4. Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Galeria R+, Galeria ZPAP Kierat I w Szczecinie, Gary Stewart, Gdańsk, Gdy rozum śpi, Georg Braun, Gerd-Helge Vogel, GIF, gipsoryt, gmach Akademii Leśnej, Górskie schronisko, Góry Bukowe 1970, Gospoda na Bastei, grafika, grafika artystyczna, grafika użytkowa, grafika warsztatowa, grawer Reinhard Krüger, Grażyna Harmacińska-Nyczka, Grażyna Pasterska-Napadło, Greifswald, Grodziec, Grupa Tkacka Wątek, Grzegorz Szponar, gwasz, Halina Błachnio, Handlarka ryb, Handlarz świń, Handlarze ryb, Hanna Jung, Hanna Kaszewska, Hans Christian Andersen (1805–1875), Hans Georg Gadamer, Hans Hartig, Hans Hollaus, Heinrich von Kleist (1777–1811), Helena Kwiatkowska, Henry Winkles, Henryk Cześnik, Henryk Stażewski, I Biennale Plakatu Ekologicznego, ID1 Studio, ilustracja, ilustracja do dzieła Knuta Hamsuna Rosa, impast, INKU Szczeciński Inkubator Kultury, instalacja, Instytut Sztuk Pięknych Akademii im. J. Długosza w Częstochowie, inwestowanie w sztukę, Iwona Gacparska, Izabela Kita, Jacek "Budyń" Szymkiewicz, Jacek Cypryjański, Jacek Malczewski, Jacek Yerka, Jakub Lewiński, Jan Bujnowski, Jan Lebenstein, jan Powicki, Jan Tarasin, Jarosław Eysymont, Jedzący chłopiec, Jerzy Brzozowski (1928–2005) Pejzaż w owalu /, Jerzy Duda-Gracz, Jerzy Nowosielski, Jerzy Tchórzewski, Joann Bartosik, Joanna Mieszko, Johann Christian Hasche (1744–1827), Johann Gottlob Samuel Stamm (1767–1814), Johann Gottlob Schumann według rysunku Johanna G. Jentzscha, Johann Philipp Veith (1768–1837), Jolanta Gramczyńska (kurator 3. Zoom na Szczecin), Jon Rafman, Joseph Mallord William Turner, Józef Rivoli, Julius (Julo) Levin, Julius Friedrich Ludwig Runge, Juliusz Windorbski, Kalejdoskop zdarzeń, Kaleka o kulach, Kamień Pomorski, kamienioryt, Kamienna Brama w Uttewalder Grund, Kanapa pod Bastei, Karczma, Karl Friedrich Schinkel, karta 4, karta 49, Kasia Zimnoch, katalog dzieł Mosta, Katarzyna Słuchocka, Kazimierz Mikulski, Klub Kolekcjonerów, Klub Storrady, Klubu Kolekcjonerów, Kobieta modląca się na klęczkach, Kobieta siedząca bokiem w prawo, Kobieta z dzieckiem w ramionach, kolaż, Kolej koło Schandau, Kolekcja Czartoryskich, kolekcja Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie, kolekcjoner, kolografia, Königssee, konkurs „To lubię w Szczecinie… wstaw trzy swoje zdjęcia ze sztuką w mieście...", Konrad Juściński, kontrasty kolorystyczne, kopia, kopia według Ludwiga Mosta, Kpt. Mirosław Folta (przedstawiciel PŻM-u), kreda, Kreuth Niemcy, Królewski Młyn w Plauensche Grund, Królewski pałac w Weesenstein, krosno, Kryspin Pawlicz, Krystyna Pohl, Krzysztof Gogol, Krzysztof Majorek, Krzysztof Pruszkowski, Krzysztof Ślachciak, Krzysztof Soroka, Krzysztof Zlewski, książka, Książnica Pomorska, Książnica Pomorska w Szczecinie, kultura, kulturalne dziedzictwo, Kunstverein für Pommern, kurator Szymon Piotr Kubiak, Kurator wystawy Jolanta Gramczyńska, Kuratorka wystawy "Malczewscy. Figura syna" dr Beata M. Wolska, kwestionariusz artysty, Kwestionariusz Prousta, lawowanie tuszem, Lelum 1963, Lena Chmielnik, Lena Wicherkiewicz, Leon Tarasewicz, Leonardo da Vinci, Leonia Chmielnik, Leonia Chmielnik (1941) Anna Paszkiewicz (1940) Bogusław X i Anna Jagiellonka, Leonia Chmielnik Dziewczyna w długiej sukni, lex et artis, licytacja telefoniczna, linoryt, litografia, litografia na papierze, litografia piórem, Loschwitz XIX/XX, Ludwig Manzel, Ludwig Most, Ludwig Most Brama Świecka w Chojnie od strony pola, Ludwig Most Dom pod dębami na wyspie Wolin 1847 olej na płótnie własność prywatna, Ludwig Most i Theodor Oehlmann, Ludwig Most Matczyne szczęście, Ludwig Most Rysownik podczas pracy, Ludwig Most Strój kobiecy i wnętrze gospody w Lubsku, Ludwig Most Strój kobiecy i wnętrze gospody wiejskiej, Ludwig Most Widok fasady ratusza w Chojnie, Ludwig Most Żydowski chłopiec, Ludwig Richter, Lump (Piotr Pauk) i jego murale, Łukasz Mozolewski (fotograf i filmowiec), Maciej Szczawiński, Magdalena Abakanowicz, Magdalena Barczyk-Kurus, Magdalena Lewoc, Magdalena Soboń, malarstwo, malarstwo abstrakcyjne, malarstwo akrylowe, Malarstwo dr Aleksandry Jadczuk, malarstwo olejne, malarstwo temperowe, Malarz siedzący przy oknie, Malarze w gospodzie, Małgorzata Bartosik, Marek Wyłupek, Margaret Wossidlo, Margarete Wosidllo, Maria Łopuch, Maria Radomska-Tomczuk, Marian Bogusz, Marian Nyczka, Marian Nyczka (1925–1986) W porcie III, Marianowo, Marika, Marlborough Gallery, Marlena Lenart, Marta Kurzyńska, Martin Derbyshire, Martin Pechan, Marzena Borkowska, Matczyne szczęście, Matka z dzieckiem, Mężczyzna w płaszczu przy drzwiach, Mężczyzna z dziecięcą trumienką, mezzotinta, Miasto i zamek Hohnstein, MIASTOCHODZIK, Michael Koppe, Michał "Bunio" Skrok, Michał Kowalonek, miedzioryt, Międzynarodowy Festiwal Orkiestr Dętych, Międzynarodowy Plener Artystyczny w Marianowie, Miejsca. Rekonstrukcja IV. Galeria 4.Poziom, Miejscowość w dolinie, miejski pejzaż, miłość, Miłośników Malarstwa i Sztuki Dawnej w Szczecinie, Mirosław Bałka, Misia Furtak, Mittenwald (1935), młodzi artyści, Młodzieńczy portret malarza, Młyn nad górską rzeczką, MN w Szczecinie, Modląca się dziewczynka, Modląca się kobieta, Modlący się chłopiec, Modlący się mężczyzna z kapeluszem, Monika Sosnowska, Monitorowanie24, monotypia, most zwany Hegereiterbrücke, motyw na obrazie Śląskie schronisko górskie, mozaika na elewacji kina Kosmos, Mr Lump, mural, Muzeum Narodowe Szczecin, Muzeum Narodowe w Szczecinie, Muzeum Sztuki Współczesnej Kiasma, muzyka, Nad Odrą (Próżniak), Natalia Przybysz i Paulina Przybysz, Natalia Sikora, Natalia Wąsik, nie datowany, Niedzielna wycieczka w ogrodzie gospody, Niedzielny spacer, Nostizsche Gallerie, Nowe brzmienie big beatu, Nowy Jork, Nowy Młyn w Plauensche Grund, Obecność, obraz, OBRAZOWNIA Joanna Woźna, obrazy dr Aleksandry Jadczuk, Oczekująca, odwrocie, Off Marina, Ogród tawerny, Ojciec tańczący z synkiem, około 1800, Olaf Deriglasoff, olej, olej na papierze, olej na płótnie, Olga Iwaszkiewicz, oliwkowy papier, ołówek, ołówek na papierze czerpanym, ołówek na papierze welinowym, Open Heart Warrior, Opisy warsztatów, Opo-wieści o sztuce, ortret siedzącego Michaela Koppe, Ostatnia ryba, Ostrzyca, Oswald Gette, Otto Lang-Wollina, Otto Lange-Wollin, Otto Tarnogrocki, Pałac Leszczyca-Sumińskiego, Panorama Alp, Panorama doliny Łaby w okolicy Bad Schandau w stronę południową, Panorama portu i miasta od północy, panorama Szczecina, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, papier welinowy, Park gen. W. Andersa w Szczecinie, pastele, Pasterki alpejskie, Patchworkowe sztuczki, Paul Holz, Paulina Ratajczak, Paweł Althamer, Paweł Kleszczewski, Pęd winorośli, pejzaż, Pejzaż w świetle księżyca 1869, Pejzaż z drzewem i skałami koło Loschwitz, Perspektywa Kleine Domstrasse (obecnie ul. Mariacka) w stronę kościoła św. Jakuba, Perspektywa Kleine Domstrasse (obecnie ul. Mariacka) w stronę kościoła św. Jakubam, Peter Paul Most, Piec w schronisku, pióro, Piotr Bałakirew, Piotr Lengiewicz, Piotr Pauka, Piotr Uklański, Piotr Zioła, plakat, Plakat Aleksandry Zaborowskiej, Plakat I Biennale Plakatu Ekologicznego, Plakat Magdaleny Tyczki, Plakat Marceliny Rydelek, plalkat, plastyka szczecińska, Plastyka szczecińska 1945–2020, Plauensche Grund koło Drezna, Plaża w Ahlbecku 28.07.1868, Plaża w Heiligendamm, podmalówka, podobrazie, podpis, podpis artysty, Podróżnicy po Saskiej Szwajcarii w łodzi naprzeciw Schandau, Podsłuchiwana randka, Podstawy haftu krzyżykowego, Podwórko przy ul. Piotra Ściegiennego, Polelum 1962., polska piosenka, polska sztuka współczesna, polskie malarstwo współczesne, Pommersches Landesmuseum, Pommersches Landesmuseum w Greifswaldzie, pomnik Braterstwa Broni Żołnierzy Polskich i Radzieckich, Pomnik św. Jana Nepomucena, Pomorski artysta biedermeieru, Pomorski artysta epoki biedermeieru., Pomorskie Muzeum Krajowe w Greifswaldzie, Pomorskie Stowarzyszenie Sztuki (Kunstverein für Pommern), Port IV, portret Fanny Beer, Portret malarza w futrze, Portret Martina Richtera, Portret matki, Portret rodzinny, Portret stojącego Michaela Koppe, posłuszeństwo, poster, Pötschke według Ludwiga Mosta, Powroźnicy przy pracy, Prace Doroty Piechocińskiej, Prace Grzegorza Myćki, Prace Joanny Bartosik, Prace Łukasza Drzycimskiego, Prace Oli Szmidy z instrukcją odbioru, Prace Olka Pujszo, Prace Poli Augustynowicz, pracownia Projektowanie Wydawnictw i Publikacji na Wydziale Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, Prasłowianka I, Prasłowianka II, prawo i sztuka, prezes DESA Unicum, Prof. Leszek Żebrowski, prof. W. Lubos, Profesor Andrzej Tomczak, projekt stypendialny ufundowany w 2018 przez Miasto Szczecin, Promenada około 1850 roku, Przełęcz Lueg koło Salzburga, Przestrzenie, Przydrożny krucyfiks, PŻM, Rachel Rossin’ 87 (USA), Rafał Malczewski, recenzja filmu, reprodukcja w: Otto Holtze, rerwers, Restauracja na Bastei, reż. Marek Osajda, Rodzina na spacerze, Rodzina rybacka na plaży, Roman Opałka, Rybak i jego żona przy pracy przed domem, Rybak z profilu, rycina reprodukcyjna, rysunek, rysunek ołówkiem, rysunek piórem i pędzlem, rysunek w szkicowniku nr 6, rysunek w szkicowniku nr II, rysunek węglem, Ryszard Kiełtyka, rzeźba, rzeźba J. Czekanowskiego, rzeźbiarz, rzeźby drewniane, rzeźby granitowe, SalonSztuki.net, Saska karczma z kręgielnią, scena rodzajowa, Scena w karczmie, Sceny z życia rybaków, schronisko Hampelbaude (obecnie Strzecha Akademicka), Schronisko Peterbaude i szałas w Karkonoszach, sepia, serigrafia, sitodruk, Siusiający wałach, Skały Bastei koło Rathen, Skubas, Śląskie schronisko górskie, Ślubuję ci wierność, Sławomir Lewiński mozaika w holu Dworca Głównego, Sławomir Lewiński., słup Szymon, Słupca, Smart Metering, Smocking czyli manipulowanie tkaniną, solarigrafia, Sonia Wojtysek, Sprzęt rybacki 28.07.1850, Städtische Sammlung Freital, staloryt, Stanisław Biżek, Stanisław Fijałkowski, Stanisława Dobrzeniecka-Żyłkowska, Statki w porcie – nabrzeże załadunkowe, Stefan Gierowski, Stefan Themerson, Stojący hutnik, Stowarzyszenia Zachęta Sztuki Współczesnej w Szczecinie, Stowarzyszenie Media Dizajn, Stowarzyszenie na rzecz wzbogacania i rozwoju życia kulturalno - społecznego  Szczecin, street art, studium, Studium do obrazu Matka z dzieckiem, Studium gościa siedzącego za stołem, Studium kelnera, studium ołówkiem na papierze, studium postaci do obrazu Wieczorna modlitwa czeskich chłopów, Studium studenta, światłocień, sygnatura, sygnatura Mosta, sygnowanie, Sylwia Zawiślak, szary papier czerpany, Szczecin, Szczecin 15.06.2016, Szczecin 2020, Szczecin. Widok z Wałów Chrobrego, Szczeciner, Szczecińska Agencja Artystyczna, szczecińskie Muzeum Miejskie(Stadtmuseum), szkic do kompozycji Kolegium prasowe, Szkice do portretu Michela Labarziena, Szkice głów męskich, szkice na kartach 5 - 8, Szkicownik 1, Szkicownik nr 7, Szkicownik nr VI, Szkicownik nr VII, Szkicownik VII, szkicowniki Mosta, szkło, sztuka, sztuka dawna, sztuka wideo, sztuka współczesna, Tadeusz Kantor, Tadeusz Rolke, technika własna, teki studiów Ludwiga Mosta, tempera, Teresa Pągowska, Teresa Wurtinger z Witkowic, Tharandt, Theodor Gerhard, Tkanina 3D, Tomasz Lazar Sea of Trees, Tomasz Rzeszutek, Tomasz Wojtysek, Tomek Wotysek, Towarzystwo Miłośników Muzeum Narodowego w Szczecinie, Trafostacja Sztuki, Tragarz mleka Feitus Landthaler, trzy różne sposoby licytowania, tusz, Twierdza Königstein z widokiem na Lilienstein, twórca, tworzę się, Tymon Tymański, Tymoteusz Lekler, Tyrolska scena rodzinna, ugier, Urodziny dziadka, video art, Vintage art, W Dinkelsbühl, wadium, Walking Figures, Walkowska Wydawnictwo, Warszawska Orkiestra Rozrywkowa im. Igora Krenza, warsztaty, Watzmann, Wąwóz w okolicy Loschwitz z widokiem na Łabę 1833, według obrazu Ludwiga Mosta, Wędrowiec na tle pejzażu Karkonoszy, węgiel, Wejście do Plauensche Grund podczas pomiaru rzeki Weisseritz, Werner Liersch, wernisaż, wernisaż "Święto polifonii" w szczecinie, Wernisaż Kolektywu ILU NAS JEST 1.501.2020 w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Weronika Raczyńska, wg obrazu Jana Steena, wideo, wideo art, Widok Bad Schandau, Widok hotelu Scholastyka nad Achensee, Widok krajobrazu z kościołem, Widok miasteczka Hohnstein, Widok mostu Bastei z drogi do Wehlgrund, Widok na dolinę Łaby 1863, Widok od ul. Sołtysiej, Widok Rossmarkt (obecnie pl. Orła Białego), Widok skał Bastei od strony gór, Widok Szczecina z lotu ptaka od wschodu, Widok Szczecina z lotu ptaka od zachodu, Wieczór na bałtyckiej plaży 1845?, Wieczór na bałtyckiej plaży 1879, Wietrzny nastrój pod Alpami (1930), wieża widokowa katedry w Szczecinie, Wilhelm Bormes (1887–1958), Wilhelm Sasnal, wirtualna prezentacja obrazów „De Profundis – Beksiński VR”, Witold Maćków, Witraż z tkaniny, Włodzimierz Pawlak, Wnętrze chaty rybackiej, Wnętrze izby w Szprotawie, Wojciech Ciesielski, Wojciech Fangor, Wojtek Go, Wspomnienie z Kreuth, Wydział Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie, wykłady z zakresu historii sztuki, wykonywanie kwiatów z filcowanej wełny, wystawa, wystawa „ NICEZCZS”, wystawa Kobieta i pejzaż, wystawa SZCZ NICE, Wystawa sztuki w wieży Gocławskiej w Szczecinie, wywiady, XXVI Aukcja Wielkie Serce Kraków 2017, XXVII Aukcja Wielkiego Serca, Z Kolekcji Grażyny i Jacka Łozowskich („Wielość porządków. Od Cybisa do Strzemińskiego”), Żabnica, Zachęta Sztuki Współczesnej, Zagórów, Zakończona gra o zwolnienie z zapłaty, zakup z limitem ceny, Zamek Hohnstein, Zamek Książąt Pomorskich, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, Zamek we Wleńskim Gródku, Zarys grzbietu Rudaw, zdjęcia Dariusza Aniołkowskiego, zdjęcia i montaż Bartosz Jurgiewicz, zdjęcie archiwalne w MNS, Zdzisław Beksiński, Zenon Owczarek, złoty podział, złoty prostokąt, Zofia Zdun-Matraszek., żółta ochra, Zomm na Szczecin II, Zoom na Szczecin. Punkty Widzenia, Zoom na Szczecina. Punkty Widzenia, ZPAF O/Szczecin, ZPAP, ZPAP O/ Szczecin, ZUT-u w Szczecinie
+Więcej
Trwa ładowanie